توان حاصل پديده هاي اعتماد متقابل ،تعامل اجتماعي متقابل ،گروه هاي اجتماعي ، احساس هويت جمعي و گروهي ،احساس تصويري مشترك از آيندهْ كار گروهي در يك سيستم اجتماعي دانست.
در نمودار2-1- بعضي از تعاريف سرمايهْ اجتماعي با توجه بر اين كه سرمايهْ اجتماعي درون گروهي باشد يا برون گروهي ،از صاحب نظران مختلفي ارائه شده است .

جدول 2-1- تعاريف سرمايهْ اجتماعي(Eric L . Lesser, 2000;91);
تعريف سرمايه اجتماعي
نويسندگان
سرمايه اجتماعي درون گروهي در مقابل برون گروهي
سرمايهْ اجتماعي به واسطهْ تغيير در روابط كنشگران به وجود مي آيد و منابعي است كه از درون شبكه هاي كسب و كار يا فردي در دسترس است.
Baker

پيوستگي بين شبكهْ فردي يك شخص و نخبهْ سازماني
Belliveau,OReilly,Wade

سرمايه اي كه از روابط اجتماعي ساخته شده ودر شرايطي ويژه قابل تبديل به سرمايه اقتصادي بوده و ممكن است به صورت پول رايج شود
Bourdieou

سرمايه اجتماعي مجموعه منابع مادي يا معنوي است كه به يك فرد يا گروه اجازه مي دهد تا شبكهْ پايداري از روابط كم و بيش نهادينه شده آشنايي و شناخت متقابل را در اختيار داشته باشد.
Bourdieu Wacquant

واسطه بازي فرصت ها در شبكه
Boxman.DeGraai.Flap

فرايندي كه كنش گران اجتماعي ايجاد مي نمايند و با حركت دادن شبكه هايشان در طول سازمانها براي دسترسي به منابع كنشگران ديگر سازمان هاي افراد جامعه .
Knoke

توانايي كنشگران براي به دست آوردن مزايا با عضو شدن در شبكه هاي اجتماعي يا ديگر ساختارهاي اجتماعي با نيت خالص.
Portes

شبكه ارتباطات مشاركتي بين شهروندان كه حل مشكلات جمعي را تسهيل مي نمايد.
Brehm Rahn
سرمايه اجتماعي برون گروهي
سرمايهْ اجتماعي با عملكرد آن تعريف شده است ذات واحدي نيست اما تنوعي از هستي ها است كه در دو ويژگي مشترك هستند 1- روي ساختار اجتماعي تمركز دارند 2- كنش هاي خاص افراد را در طول ساختارها تسهيل مي نمايند.
Coleman

توانايي افراد براي كاركردن با هم براي رسيدن به اهداف مشترك در گروه ها و سازمان ها.
سرمايه اجتماعي به عنوان وجود مجموعه اي از ارزش هاي غير رسمي يا هنجارهاي تقسيم شده در ميان افراد گروهي كه همكاري در ميان آنها اصل است.
Fukuyama

فرهنگ اعتماد و بردباري در پديداري انجمن ها و شبكه هاي داوطلبانه
Inglehart

فعاليت هاي دست جمعي كه روي اهداف اقتصادي مؤثر است ولي هدف بيشتر جلب رفتار افراد است تا سود اقتصادي
Portes Sensenbrenner

ويژگي سازمان هاي اجتماعي مانند شبكه ها ، هنجارها ، اعتماد اجتماعي، است كه قادرند كارايي جامعه را با تسهيل كنش هاي تعاوني بهبود بخشند.
Putnam

رخ دادن ارتباطات اجتماعي به صورت طبيعي در ميان افراد كه به كسب مهارت ها و ويژگي هاي ارزش گذاري شده در بازار …كمك مي نمايد.
Thomas

يك دارايي كه براي دسترسي به منابع مالي و حفظ كيفيت دروني جامعه به كار مي رود.
Loury
تعريف با توجه به هر دو نوع
منابع بالقوهْ مادي معنوي كه از طريق شبكه هاي فردي و اجتماعي افراد در دسترس است.
سرمايه اجتماعي شامل دو عنصرشبكه و مساعدت است كه ممكن است از طريق آن شبكه در جريان باشد.
Nahpiet
Ghoshal

شبكه اي از ارتباطات اجتماعي كه بر رفتار افراد تسلط دارد و بر روي رشد اقتصادي مؤثر بوده .
Pennar

مجموعه عناصر ساختار اجتماعي كه بر روي ارتباطات ميان مردم مؤثر بوده و داده ها ي از قبل داده شده به جامعه يانظريات ايجادشده و يا به عبارتي فوايد عملكرد ي گذشته مي باشند.
Schiff

اطلاعات ، اعتماد ، هنجارهاي متقابل، كه عناصر اصلي در شبكه ها مي باشند.
Woolcock

(اقتباس از(Eric L . Lesser ; 2000,91;

2-1-4- مؤلفه های سرمايه اجتماعی روابط مؤثر چند جانبه ،خودآگاهی ،مشارکت ،هماهنگی ،الزامات مسئوليت اجتماعی ،تفاهم با مخاطبان ،اطلاع يابی و اطلاع رسانی ،عمل به اصول اخلاقی ،جلب اعتماد مخاطبان ،ارتقاء سطح کيفی سازمان ،….از مؤلفه های سرمايه اجتماعی است .
سرمايه اجتماعی به عنوان عامل اتصالی برای سازمانها و افرادی است که با استفاده از آن به اهداف خود دستيابی پيدا می کنند . ارتباطات می تواند نقش مهمی در ايجاد سرمايه اجتماعی به وجود آورد ميزان اطمينان و شکيبايي در جامعه مدنی معيارهای کليدی سرمايه اجتماعی هستند .اطمينان ،زندگی اجتماعی را قابل پيش بينی می کند ،احساس نزديکی و وحدت به وجود می آورد و همکاری مردم با يکديگر را آسان می سازد .همبستگی اجتماعی برای رونق اقتصادی توسعه پايدار در جامعه بسيار مهم و ضروری است .مدارا و شکيبايي نگرش ها و عملکردهای شخصی هستند پس اعتماد از جمله مؤلفه های اساسی سرمايه اجتماعی است که در جوامع مدرن بر اساس منافع اجتماعی و تفکيک کارکردی تحقق می يابد . به گفته دورکيم در جامعه ای که انسجام بالا باشد ،اعتماد هم بالا است .”وبر” خطر بزرگ جوامع امروز را ،نظم بدون اعتماد می داند و “ذيمل”اعتماد را از جمله عوامل مهم تحقق و تقويت فرايند مبادله در جامعه به حساب می آورد.
اعتماد محصول وابستگی مشترک و متقابل فردی جامعه و احساسات مشترک مبنی بر نيازها و ادراکات مشترک است که از طريق فعاليتها و بحث های مشترک تقويت می شود پس مؤلفه های اعتماد را می توان به شرح زير مطرح نمود : 1- انسجام اجتماعی 2- مبادله 3- نقد و گفتگو 4- رشد اقتصادی 5- افزايش رسانه ها 6- ارتباطات بين فردی .(عبدالهی،2009 :2-39) .

2-1-5- متغيرها و شاخص هاي سرمايه اجتماعي با توجه به تعاريفي كه از سرمايه اجتماعي مي شود مي توان گفت چهار بخش يا متغير در آن دخيل هستندو بر اساس آنها شاخص ها ساخته مي شوند.
1- رفتارها 2- وجه نظرها و ارزش ها 3- گروه هاي جمعيتي4- سازمان ها و نهادها.
بر اين اساس شاخص هاي زير پيشنهاد مي شود:
الف) شاخص هاي مربوط به روابط متقابل افراد:
1-نظر فرد در مورد اعضاي خانواده،همكاران،همسايگان
2-نظر فرد در مورد علت مشاركت يا عدم مشاركت افراد
3-نظر فرد در مورد افراد مورد اعتماد در جامعه
4-نظر فرد در مورد ميزان فداكاري براي ديگران
5-نظر فرد در مورد از خود گذشتگي و صرفنظر كردن از منافع شخصي
6- نظرفرد در مورد قرض دادن و چك گرفتن و…..
ب)- شاخص هاي نگرش نسبت به سازمان ها،نهادها،حكومت:
1-نظر نسبت به فلسفه حكومت
2-هدف اقدامات دولت چيست
3-نظر نسبت به سياستمداران
4-رابطه كشور خود و دول ديگر
5-رضايت از حكومت
6-مزايا و معايب فعاليت اجتماعي و سياسي
علاوه بر اين فوكومايا مي گويد در جوامعي كشورهايي كه امكان سنجش و اندازه گيري سرمايه اجتماعي وجود ندارد مي توان از ميزان انحرافات اجتماعي به عنوان شاخص جايگزين استفاده نمود. ( دانشگاه آزاد اسلامي واحد دهاقان، 1385:163)

2-1-7- منابع سرمايه اجتماعي سرمايه اجتماعي ازطريق شبكه ها ،هنجارها ،اعتقادات ، حكومت ، اعتماد ،به وجود مي آيد وداراي مزايا ومعايبي مي باشد.
1- شبكه ها بعضي از صاحبنظران روي شبكه هاي اجتماعي افراد ،گروه ها ،سازمان ها به عنوان منبع حياتي سرمايه اجتماعي تمركز دارند زيرا سرمايه اجتماعي ذاتاً در مورد ارتباطات بين افراد و گروه ها است.
جامعه شناسي شبكه ها روي تعهدات رفتاري متمركز است تا پديده هاي موضوعي مانند هنجارها و اعتقادات.
محققان يك منبع مهم سرمايه اجتماعي را شبكه هاي مختلف در نظر مي گيرند. واژهْ شبكه اغلب به صورت ساده در نظر گرفته مي شود حالت تعاملات غير رسمي رو در رو و عضو شدن در انجمن شهري و يا گروه هاي اجتماعي است و براي فهم سرمايه اجتماعي به تجزيه و تحليل دروني ساختاري ويژهْ شبكه ها نياز است .كلمن در رابطه با ساختار شبكه ها روي” بستگي” تمركز دارد و شبكه ها با بستگي را منبع ايجاد هنجارها ي مؤثر و باعث افزايش حفظ اعتماد ديگران مي داند.وشبكه ها با ساختارهاي باز و بدون بستگي را عامل ايجاد سرمايه اجتماعي ضعيف مي داند كه هنجارهاي مؤثر ناديده گرفته مي شود و اعتماد مردم به يكديگر در سطح پايين است.
وپوتنام ساختار شبكه اي يا “بستگي” كلمن را سبب ايجاد اجتماع هاي دموكراتيك مي داند .و در مقابل ، برت ، شبكه هاي نامتراكم و ساختارهاي باز را سبب افزايش ايجاد سرمايه اجتماعي مي داند(Eric L . Lesser, 2000;97);
2- هنجارها هنجارهاي اجتماعي از طريق كنش هاي متقابل يك اجتماع به وجود مي آيند و محتوي تعاملات را هنجار گويند و در مقابل هنجارهاي مؤثر را به عنوان منبع تعاملات اجتماعي و شكل گيري رفتار اجتماعي فرد درنظر مي گيرند كه مشكلات جمعي وتعهدات ارتباطي راحل مي كند ، مبناي بعضي ازنظريه هاي سرمايه اجتماعي روي هنجارهاي مشترك است.
;98) (Eric L. Lesser,2000
3- اعتقادات اعتقادات در شكل هايي از بينش هاي مشترك ،تفسيرها ،چارچوب هاي معاني در توليد سرمايه اجتماعي نقش بازي مي كند و چنين اعتقاداتي به صورت نظري و عملي از ارزش هاي هنجاري متمايز هستند سرمايه اجتماعي در ميان مردمي كه يكديگر را درك نمي كنند گسترش نمي يابد و در صورت نبودن معاني و اهداف مشترك درك چرايي و چگونگي همكاري مردم با يكديگر مشكل است .سرمايه اجتماعي از وجود سيستم اعتقادي مشترك نشأت مي گيرد كه اجازهْ تجربهْ احساس مشترك و مشاركت در ايده ها و نظرها را مي دهد.
چنين منابع ارتباطي است كه به نگرش كلي مشترك و ايجاد كار مشترك در ايجاد منابع مورد نيازشان را مي دهد.
پورتر در اين رابطه مي گويد كه تجربه ها و اعتقادات مشترك نتيجهْ سرمايه اجتماعي است زيرا باعث ايجاد اتفاق نظر وافزايش احساسات مي شود .و يادآور مي شود كه پرولتاريار صنعتي كه كارگران باهم شدن را وضعيتي مشترك تجربه مي كنند ،ياد مي گيرند كه هويت مشترك را حس نمايند و از اعمال و ابتكارهاي هم پشتيباني به عمل آورند و اين همبستگي حاصل يك سرنوشت مشترك است كه آنها را وا مي دارد تا راهپيمايي هاي اعتراض آميز به راه اندازند و براي پشتيباني از همگنان خود اعتصابات همبستگي بر پا دارند. (Eric L . Lesser, 2000;99)
4- حكومت ( دولت ) مؤسسات دولتي و حكومت ها تأثير شديدي روي سرمايه اجتماعي دارد ولي نظريهْ شبكه ها به كلي اين عامل را ناديده مي گيرد سازمان هاي رسمي و دولت ها با تأثير روي سه منبع ذكر شده تأثير غير مستقيمي روي سرمايه اجتماعي دارند.
اول اينكه ساختار شبكه و محتوي ارتباط را قوانين رسمي و مؤسسات دولتي شكل مي دهد .محققان ذكر نموده اند كه شكل سازمان هاي رسمي ،سازمان هاي غير رسمي را تعيين مي كند زيرا سازمانهاي غيررسمي از تعداد زيادي ارتباطات به وجود مي آيند و با موقعيت و داوطلبانه بر گزيده نمي شوند .مانند تأثير

نکته مهم : در این سایت فقط تکه هایی از این پایان نامه به صورت رندم درج شده که ممکن است موقع انتقال از فایل ورد به داخل سایت عکس ها درج نشوند یا فرمول ها و نمودارها و جداول و ... به هم ریخته درج شوند ولی در سایت منبع شما می توانید فایل کامل را با فرمت ورد و منابع و پیوست ها دنلود نمایید

: سایت منبع  40y.ir